Dự án Responsible Shrimp Slaughter Project, được hỗ trợ bởi Coefficient Giving, sẽ kết nối nghiên cứu khoa học, kinh nghiệm của người sản xuất và chuyên môn của ngành nhằm giải quyết những khoảng trống bằng chứng hiện nay, đồng thời chuyển các kết quả nghiên cứu thành những giải pháp có thể áp dụng trong điều kiện sản xuất thương mại.
Từ nghiên cứu khoa học đến hướng dẫn có thể áp dụng tại trang trại
Dự án được phát triển từ những thảo luận trước đây về việc thành lập Responsible Shrimp Slaughter Coalition. Mặc dù liên minh này không được chính thức thành lập, ASC cho rằng nhu cầu phối hợp nghiên cứu và xây dựng hướng dẫn thực tiễn cho ngành thủy sản ngày càng trở nên cấp thiết.
Theo kế hoạch, ASC sẽ tổng hợp các bằng chứng khoa học hiện có, điều phối các nghiên cứu chuyên sâu và thử nghiệm thực địa, sau đó chuyển các kết quả thành công cụ phục vụ trực tiếp cho người sản xuất.
Dự án hướng tới ba nhóm kết quả chính: xác định các thông số đã được kiểm chứng cho quá trình làm ngất và giết mổ tôm; xây dựng các chỉ số có thể kiểm tra tại trang trại để đánh giá hiệu quả của phương pháp; và xây dựng hướng dẫn hỗ trợ thiết lập quy trình vận hành tiêu chuẩn (SOP) về giết mổ tôm có trách nhiệm.
ASC cho biết dự án được triển khai trong bối cảnh vấn đề phúc lợi thủy sản ngày càng nhận được sự quan tâm trong toàn bộ chuỗi cung ứng, đặc biệt trước sự giám sát ngày càng lớn của các tổ chức và chiến dịch về phúc lợi động vật tại châu Âu.
Trong quá trình thực hiện, ASC sẽ làm việc với người nuôi, doanh nghiệp chế biến, nhà bán lẻ, giới nghiên cứu và các bên liên quan khác để bảo đảm các giải pháp được xây dựng phù hợp với nhiều điều kiện sản xuất khác nhau.
Khoảng cách giữa phòng thí nghiệm và sản xuất thương mại
Bà Maria Filipa Castanheira, Standards Manager – Health and Welfare của ASC, cho biết các nghiên cứu gần đây đang giúp ngành hiểu rõ hơn về những điều kiện cần thiết để làm ngất và giết mổ tôm hiệu quả.
Tuy nhiên, vẫn tồn tại khoảng cách đáng kể giữa việc chứng minh một phương pháp trong phòng thí nghiệm với khả năng áp dụng, giám sát và xác minh hiệu quả của phương pháp đó trong điều kiện trang trại thương mại.
Theo bà Castanheira, dự án mới sẽ tập trung thu hẹp khoảng cách này thông qua việc kết hợp nghiên cứu khoa học độc lập, thử nghiệm thực địa và kinh nghiệm thực tế của người sản xuất.
Một số nghiên cứu của Đại học Stirling đang góp phần làm rõ cơ sở khoa học về phúc lợi tôm trong quá trình giết mổ, bao gồm các thử nghiệm trong phòng thí nghiệm đối với phương pháp gây ngất bằng điện và các phương pháp đánh giá trạng thái mất cảm giác của tôm.
Tuy nhiên, ASC nhấn mạnh vẫn cần thêm nghiên cứu để xác định cách thức áp dụng và kiểm chứng những phương pháp này trong điều kiện sản xuất thực tế.
Bằng chứng khoa học hiện vẫn còn hạn chế
Một tổng quan hệ thống gần đây của các nhà nghiên cứu thuộc Normandie Université, Université Rennes và Bankiva cũng chỉ ra những khoảng trống đáng kể trong cơ sở bằng chứng hiện nay.
Sau khi xem xét các nghiên cứu khoa học được công bố trong khoảng ba thập kỷ, nhóm tác giả chỉ tìm thấy một số ít nghiên cứu thực nghiệm sơ cấp tập trung cụ thể vào tôm thẻ chân trắng Penaeus vannamei.
Các tác giả kết luận rằng bằng chứng hiện tại chưa đủ để xác định liệu những phương pháp làm ngất và giết mổ đang được sử dụng có thể được coi là phương pháp nhân đạo hay không.
Điều này cũng cho thấy việc xây dựng yêu cầu hoặc hướng dẫn về phúc lợi tôm cần tiếp tục dựa trên nghiên cứu thực nghiệm và kiểm chứng trong điều kiện thương mại, thay vì chỉ dựa trên kết quả của một số nghiên cứu riêng lẻ.
ASC cho rằng không một nghiên cứu đơn lẻ nào có thể giải đáp toàn bộ các câu hỏi liên quan đến phúc lợi tôm khi giết mổ. Các giải pháp cũng phải tính đến sự khác biệt rất lớn về quy mô trang trại, hệ thống nuôi, điều kiện sản xuất và chuỗi cung ứng tại các khu vực trên thế giới.
Thông qua Responsible Shrimp Slaughter Project, ASC đặt mục tiêu từng bước xây dựng nền tảng khoa học và các hướng dẫn có thể triển khai trong thực tế, qua đó hỗ trợ cải thiện sức khỏe và phúc lợi động vật trong nuôi trồng thủy sản theo hướng dựa trên bằng chứng và cải tiến liên tục.
Theo truyền thống hàng năm của Hiệp hội VASEP, nhằm ghi nhận và vinh danh các doanh nghiệp hội viên có thành tích cao trong xuất khẩu thủy sản tại mỗi Tỉnh, Ban Lãnh đạo Hiệp hội đã thông qua Bản tiêu chí xét chọn các DN thủy sản hội viên có kết quả XK thủy sản xuất sắc trong năm 2026, và tiến hành vinh danh trao kỷ niệm chương tại Hội nghị toàn thể Hiệp hội và Tổng kết Xuất khẩu vào ngày 25/12/2026 tại KS Mariott, Tp. Hồ Chí Minh.
(vasep.com.vn) Tháng 9/2026, Mỹ nhập khẩu 71.016 tấn tôm, trị giá 607 triệu USD, tăng 12% về lượng và 9% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Đây là tháng thứ năm liên tiếp lượng nhập khẩu tăng, đưa kết quả lũy kế 9 tháng trở lại mức tăng trưởng dương.
(vasep.com.vn) Ngành sản xuất kamaboko (chả cá Nhật Bản) đang chịu sức ép từ giá surimi tăng cao, nguồn cung nguyên liệu thu hẹp và cạnh tranh thu mua từ thị trường quốc tế. Trong khi đó, thanh cua ngày càng phổ biến ở nước ngoài, tạo thêm áp lực cho các nhà sản xuất Nhật Bản.
(vasep.com.vn) Chín tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam sang các thị trường châu Phi đạt 2,1 triệu USD, tăng 160% so với cùng kỳ năm trước. Châu Phi hiện chiếm 2% tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam, nhưng là một trong những khu vực có tốc độ tăng trưởng cao.
(vasep.com.vn) Chính phủ Uganda vừa tiến hành tiêu hủy khoảng 110.000 ngư cụ khai thác bất hợp pháp, trị giá 400 triệu shilling Uganda, nhằm tăng cường thực thi pháp luật nghề cá, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và ngăn chặn các phương thức khai thác mang tính hủy diệt.
(vasep.com.vn) Chi phí vận chuyển container lạnh tiếp tục biến động: phụ phí đi Bờ Đông Nam Mỹ giảm 1.000 USD/40RF, trong khi tuyến Australia và Địa Trung Hải xuất hiện các đợt tăng giá mới.
(vasep.com.vn) Trước tình trạng nuôi tôm thẻ chân trắng kém hiệu quả do dịch bệnh và biến động môi trường, nhiều hộ dân ven biển Hà Tĩnh đang chuyển sang nuôi cá chim vây vàng. Mô hình bước đầu mang lại hiệu quả kinh tế tích cực, giúp tận dụng diện tích ao đầm và đa dạng hóa đối tượng nuôi.
(vasep.com.vn) Phi lê rô phi đông lạnh đang được ngành cá Brazil xem là hướng đi mới để mở rộng thị trường xuất khẩu. Tại Seafood Show Latin America 2026, Hiệp hội Nuôi cá Brazil (PEIXE BR) đánh giá phi lê đông lạnh là cơ hội để đa dạng hóa điểm đến, trong bối cảnh xuất khẩu hiện tập trung chủ yếu vào sản phẩm tươi. Điều kiện để mở rộng là đáp ứng được các quy định của bên mua, dù hiệp hội chưa đưa ra dự báo về sản lượng, doanh thu hay thời gian.
(vasep.com.vn) Việc giảm sử dụng bột cá và dầu cá, thay bằng nguyên liệu thực vật trong thức ăn thủy sản không phải lúc nào cũng giúp giảm tác động môi trường. Một nghiên cứu được trình bày tại Hội nghị của Tổ chức Bột cá và Dầu cá Quốc tế (IFFO), diễn ra ngày 19–21/10/2026 tại Argentina, cho thấy sự thay đổi này có thể làm tăng đáng kể lượng phát thải carbon, nhu cầu sử dụng đất và nước.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn