Angola, Eritrea, Morocco và Nigeria trong tuần đầu tháng 11/2022 đã ký Hiệp định về các biện pháp của quốc gia có cảng của Tổ chức Nông Lương Liên hợp quốc (FAO), đưa số lượng các bên ký liên kết toàn cầu về chống đánh bắt IUU lên 100 nước.
PSMA là công cụ ràng buộc quốc tế đầu tiên được thiết kế để ngăn ngừa, ngăn cản và loại bỏ các hoạt động đánh bắt IUU bằng cách từ chối cập cảng đối với các tàu nước ngoài tham gia và hỗ trợ các hoạt động như vậy. PSMA có hiệu lực vào tháng 6/2016.
Cứ 5 con cá bị đánh bắt trên khắp thế giới hàng năm thì có 1 con được cho là có nguồn gốc từ hoạt động đánh bắt IUU. Khai thác IUU là nguyên nhân của việc mất đi 11-26 triệu tấn cá mỗi năm, ước tính có giá trị kinh tế từ 10 tỷ - 23 tỷ USD.
Thế giới được cho là sẽ điều chỉnh một cách hiệu quả và chấm dứt tình trạng lạm thác, đánh bắt IUU và các hoạt động đánh bắt hủy diệt vào năm 2020, theo các mục tiêu phát triển bền vững (SDG) do Liên hợp quốc ủy quyền.
Dự kiến sẽ thực hiện các kế hoạch quản lý dựa trên cơ sở khoa học để khôi phục trữ lượng hải sản trong thời gian ngắn nhất có thể, ít nhất là ở mức có thể tạo ra năng suất bền vững tối đa.
Chỉ số này được thiết lập để đạt được vào năm 2020, không giống như hầu hết các mục tiêu SDG với năm mục tiêu là 2030. Nhưng thế giới đã không đạt được mục tiêu loại bỏ khai thác IUU vào năm 2020. Vì vậy, thực hiện PSMA là một trong những cách tiết kiệm chi phí nhất FAO lưu ý các phương tiện để hạn chế đánh bắt IUU. 4 quốc gia châu Phi - Ăng-gô-la, Eritrea, Ma-rốc và Nigeria là những quốc gia mới nhất ủng hộ thỏa thuận.
Nigeria nằm trong số 10 quốc gia hoạt động kém nhất, theo Chỉ số đánh bắt IUU năm 2021. Chỉ số này đo lường mức độ các quốc gia phát hiện và chống đánh bắt IUU một cách hiệu quả.
Khoảng 60% các quốc gia có cảng hiện nay trên toàn cầu đã cam kết thực hiện thỏa thuận chống khai thác IUU.
Manuel Barange, Giám đốc cơ quan nghề cá và nuôi trồng thủy sản của FAO, nhấn mạnh sự cần thiết phải hợp tác để tăng cường kiểm soát cảng và trao đổi thông tin đầy đủ thông qua việc thực hiện PSMA.
Theo ông Manuel Barange, điều này sẽ giúp chuyển đổi hệ thống thức ăn thủy sản và tối đa hóa vai trò của chúng như là động lực tạo việc làm, tăng trưởng kinh tế, phát triển xã hội và bền vững môi trường.
Theo Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), khai thác IUU đề cập đến đánh bắt hải sản và các hoạt động liên quan đến đánh bắt hải sản được thực hiện mà:
• Vi phạm luật pháp quốc gia, khu vực và quốc tế
• Không báo cáo, báo cáo sai hoặc báo cáo không đầy đủ thông tin về hoạt động đánh bắt và sản lượng đánh bắt
• Đánh cá bằng tàu không quốc tịch
• Đánh cá trong các khu vực dưới sự ủy quyền của các tổ chức quản lý nghề cá khu vực (RFMO) bởi các tàu không thuộc sự quản lý
• Các hoạt động đánh bắt hải sản không được quản lý bởi các quốc gia và không thể dễ dàng giám sát.
Hải sản đánh bắt trong tự nhiên thường di chuyển nhiều nơi từ các đại dương của chúng ta qua các tàu, cảng và các quốc gia cho đến khi đến được thị trường định sẵn. Khai thác hải sản bền vững phải tuân theo các quy tắc quốc tế để mang lại lợi ích cho nguồn lợi thủy sản, môi trường và sinh kế của các cộng đồng phụ thuộc vào đánh bắt hải sản.
Khoảng 100 quốc gia đã tán thành thỏa thuận này sẽ có thể trao đổi thông tin thông qua Hệ thống trao đổi thông tin toàn cầu của PSMA. Hệ thống này được FAO đưa ra vào tháng 12/2021.
Các quốc gia này sẽ có thể trao đổi thông tin với các quốc gia liên quan, FAO và các bên liên quan khác về các quyết định đối với các tàu đánh cá treo cờ nước ngoài. Điều này bao gồm kết quả kiểm tra và việc từ chối cấp phép cho các tàu.
(vasep.com.vn) Trong tháng 1/2026, Chỉ số giá cá của FAO đạt 127,6 điểm, giảm 2,1% so với tháng 12/2025. Giá giảm ở tất cả các nhóm mặt hàng chính, bao gồm cá hồi (-4,8%), cá ngừ (-3,9%), tôm (-0,6%), cá nổi (-0,5%) và cá thịt trắng (-0,1%).
(vasep.com.vn) Sản lượng mực bay Nhật Bản (Todarodes pacificus) tại Nhật Bản đã ghi nhận mức tăng trưởng hàng năm đầu tiên sau gần 5 năm suy giảm. Theo số liệu của Liên hiệp Hợp tác xã Thủy sản Nhật Bản, sản lượng năm 2025 ước đạt 15.261 tấn, tăng 35% so với năm trước, nhưng vẫn ở mức thấp so với lịch sử.
(vasep.com.vn) Giá cá minh thái Alaska nguyên liệu đang tăng mạnh khi nguồn cung hạn chế và tồn kho tại nhiều khu vực gần như cạn kiệt. Hiện giá cá minh thái Alaska bỏ đầu, moi ruột (H&G) theo điều kiện CFR đã tăng lên khoảng 2.200–2.300 USD/tấn, cao hơn 400–500 USD/tấn so với cùng kỳ năm ngoái. Đây được xem là mức tăng ngắn hạn đáng chú ý của mặt hàng cá thịt trắng quan trọng này.
(vasep.com.vn) Do ảnh hưởng của xung đột Trung Đông, giá tôm trắng nuôi trên toàn cầu đã giảm trong tuần thứ 11 (9-15/3/2026). Chỉ số tôm toàn cầu (tổng hợp giá từ Trung Quốc , Ecuador, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan, dựa trên trọng lượng 60 con/kg) đã giảm từ 3,55 USD/kg tuần trước đó xuống còn 3,48 USD/kg, giảm khoảng 7%.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực trong tháng 2/2026, với nhiều thị trường ghi nhận mức tăng cao so với cùng kỳ năm trước. Trong riêng tháng 2/2026, kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam đạt 8,4 triệu USD, tăng 148% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung 2 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam đạt 23 triệu USD, tăng 242% so với cùng kỳ năm ngoái.
(vasep.com.vn) Giá nguyên liệu cá minh thái Nga bỏ đầu, moi ruột đông lạnh (H&G pollock) tiếp tục tăng mạnh và đã đạt mức cao nhất kể từ năm 2008. Theo giao dịch trên thị trường, tuần trước giá chào bán cá H&G khai thác tại Biển Okhotsk đã tăng lên 1.865 USD/tấn.
(vasep.com.vn) Quan hệ thương mại giữa Trung Quốc và Canada đã có bước chuyển đáng chú ý vào đầu tháng 3 khi Bắc Kinh thông báo tạm dừng một số mức thuế đối với nông sản và thủy sản Canada. Quyết định được đưa ra sau chuyến thăm Bắc Kinh gần đây của Thủ tướng Canada Mark Carney, mở ra cơ hội mới cho các nhà sản xuất Canada và góp phần củng cố quan hệ kinh tế giữa hai nước.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá tuyết của Na Uy trong tháng 2/2026 chịu nhiều sức ép khi khối lượng giảm mạnh ở các nhóm sản phẩm chủ lực như cá tuyết tươi và cá tuyết đông lạnh. Nguyên nhân chính là do hạn ngạch khai thác bị cắt giảm và sản lượng cá cập cảng thấp, khiến nguồn nguyên liệu cho chế biến và xuất khẩu bị thu hẹp.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm của Ecuador tiếp tục tăng trưởng tích cực trong những tháng đầu năm 2026, nhờ nhu cầu phục hồi mạnh từ thị trường Trung Quốc cùng mức tiêu thụ ổn định tại nhiều thị trường lớn. Theo số liệu ngành, trong tháng 1/2026 Ecuador xuất khẩu khoảng 129.000 tấn tôm, tăng 23% so với cùng kỳ năm ngoái, nối tiếp đà tăng trưởng mạnh của năm 2025.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn