25 năm - một chặng đường phát triển của ngành cá ngừ Việt Nam

Xuất nhập khẩu 08:56 19/06/2023 Nguyễn Hà
(vasep.com.vn) Trong 25 năm qua, ngành cá ngừ Việt Nam ngày càng chiếm tỷ trọng cao hơn với tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam tăng trưởng liên tục qua các năm. Kim ngạch XK cá ngừ đã tăng từ mức 14 triệu USD năm 1998 lên hơn 1 tỷ USD năm 2022, tăng 7.121%. Tỷ trọng XK cá ngừ trong tổng XK thủy sản của Việt Nam đã tăng từ 2% lên 9%.

Các loài cá ngừ xuất khẩu chủ yếu của Việt Nam gồm cá ngừ vây vàng, cá ngừ mắt to, cá ngừ vây dài, cá ngừ vây xanh miền Nam và cá ngừ sọc dưa...Về cơ cấu sản phẩm, nếu như giai đoạn 1998 – 2007, Việt Nam chủ yếu XK cá ngừ thô nguyên liệu, nhưng trong 10 năm trở lại đây, các DN đã chú trọng hơn trong việc gia tăng giá trị các sản phẩm, XK các sản phẩm cá ngừ chế biến như thăn/ philê cá ngừ, cá ngừ đóng hộp ngâm dầu, cá ngừ đóng túi…đã được đẩy mạnh.

Cũng giống như các ngành thuỷ sản khác, ngành cá ngừ XK của Việt Nam trong những năm gần đây cũng trải quan biến động thăng trầm của đại dịch Covid 19. Hoạt động khai thác, chế biến và XNK bị đình trệ, trong khi nhu cầu tiêu thụ cá ngừ cũng có nhiều thay đổi theo bối cảnh mới. Theo đó, NK cá ngừ đóng hộp đã bùng nổ trong năm 2020 và nửa đầu năm 2021.

Tuy nhiên, từ quý II/2021, dịch Covid đã gần như không còn là quan ngại lớn với thế giới, các thị trường dần mở cửa, nhu cầu hồi phục. Tuy nhiên, hệ luỵ của Covid là các chi phí nguyên liệu đầu vào cho sản xuất chế biến thuỷ sản gia tăng. Thêm vào đó, xung đột Nga – Ukraine càng làm cho giá vận tải thêm đắt đỏ. Theo đó, xu hướng tiêu thụ và NK cá ngừ lại lần nữa thay đổi, thị trường cá ngừ đóng hộp lại chững lại thay vào đó là sự hồi phục của cá phile/loin…

Năm 2022, cơn bão lạm phát khiến cho thị trường cá ngừ chao đảo với những biến động về nguồn cung, nhu cầu và giá. Theo đó, giá NK cá ngừ tại các thị trường đều tăng so với năm 2021. Và nhờ đó ngành cá ngừ lần đầu tiên trở thành ngành hàng trị giá tỷ USD với kim ngạch đạt hơn 1 tỷ USD.

Không chỉ gia tăng về kim ngạch XK, số lượng các doanh nghiệp tham gia vào chế biến và xuất khẩu cá ngừ cũng đã ngày càng tăng trong 25 năm qua. Từ 35 doanh nghiệp năm 1998, con số này đã tăng lên hơn 200 doanh nghiệp năm 2022. Đối mặt với rất nhiều khó khăn về nguồn nguyên liệu, thị trường tiêu thụ và vướng nhiều rào cản thương mại và phi thương mại, các doanh nghiệp cá ngừ Việt Nam đang ngày đêm nỗ lực để giữ vững và ngày càng mở thị trường xuất khẩu.

Hiện cá ngừ Việt Nam đã xuất được sang hơn 100 thị trường trên thế giới. Trong đó, Mỹ, Canada, Nhật Bản, Israel và Thái Lan đang là 5 thị trường NK cá ngừ lớn nhất của Việt Nam. Tại một số thị trường chính như Mỹ, Canada, hay Israel, Việt Nam đang là 1 trong số 5 nguồn cung cá ngừ lớn nhất.

Tuy nhiên, chặng đường nào mà chẳng có chông gai. Sau năm 2022 với một loạt thách thức, ngành cá ngừ sang năm 2023 với những hy vọng mới. Tuy nhiên, ngay trong quý 1, thế giới tiếp tục chứng kiến những biến động kinh tế khó lường đã tác động làm giảm nhu cầu tiêu thụ và NK cá ngừ. Bên cạnh đó, nguồn cung nguyên liệu giảm, giá cá ngừ nguyên liệu trên thị trường thế giới leo thang, cạnh tranh gia tăng, chi phí sản xuất trong nước tăng mạnh và liên tục đang khiến cho các DN càng bị ảnh hưởng nặng nề. Đó là nguyên nhân khiến cho XK cá ngừ của Việt Nam sụt giảm liên tục trong 5 tháng đầu năm 2023, kim ngạch XK ước đạt 318 triệu, giảm 31% so với cùng kỳ năm 2022. Dự báo, trong nửa cuối năm thị trường NK cá ngừ sẽ dần phục hồi, tuy nhiên XK cá ngừ của Việt Nam sẽ khó có thể tăng so với năm 2022.

 

nganh ca ngu viet nam vasep 25 nam

TIN MỚI CẬP NHẬT

Chiến sự Trung Đông 2026 và nguy cơ đối với thương mại thủy sản toàn cầu

 |  11:19 03/03/2026

(vasep.com.vn) Những ngày cuối tháng 2 và đầu tháng 3/2026 chứng kiến bước leo thang nghiêm trọng của xung đột quanh trục Iran – Israel, có yếu tố can dự của Mỹ. Chỉ trong vài ngày, căng thẳng quân sự đã nhanh chóng chuyển hóa thành cú sốc vận tải và bảo hiểm hàng hải tại Trung Đông – khu vực giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong lưu thông năng lượng và hàng hóa toàn cầu. Đối với ngành thủy sản, tác động không chỉ dừng ở chi phí vận chuyển tăng cao mà còn là nguy cơ đứt gãy chuỗi lạnh, thiếu nguồn cung cục bộ và biến động giá theo từng phân khúc sản phẩm.

Ảnh hưởng của xung đột Trung Đông tới kinh tế toàn cầu

 |  11:02 03/03/2026

Căng thẳng bùng phát tại khu vực Trung Đông sau các cuộc không kích của Mỹ, Israel và phản ứng đáp trả từ phía Iran đã tác động nghiêm trọng tới nền kinh tế toàn cầu.

IGAD cảnh báo về nạn đánh bắt cá bất hợp pháp ở Đông Phi

 |  09:06 03/03/2026

(vasep.com.vn) Các quốc gia thành viên của Cơ quan Liên chính phủ về Phát triển (IGAD) đã bày tỏ lo ngại về tình trạng đánh bắt cá bất hợp pháp, không báo cáo và không được kiểm soát đang diễn ra, tiếp tục đe dọa đa dạng sinh học dưới nước và hệ sinh thái biển trên toàn khu vực.

Thức ăn thủy sản nguồn gốc thực vật gia tăng áp lực lên môi trường

 |  08:59 03/03/2026

(vasep.com.vn) Một nghiên cứu của Đại học Stirling cho thấy việc thay thế nguyên liệu biển bằng thành phần có nguồn gốc thực vật trong thức ăn nuôi thủy sản đã giúp giảm phụ thuộc vào nguồn cá tự nhiên, nhưng đồng thời làm gia tăng đáng kể phát thải và áp lực lên đất đai, nguồn nước.

Nhật Bản dự kiến tăng mạnh hạn ngạch khai thác mực bay

 |  08:49 03/03/2026

(vasep.com.vn) Nhật Bản đang lên kế hoạch tăng mạnh hạn ngạch khai thác mực bay Nhật Bản (Todarodes pacificus) trong năm tài khóa 2026 (bắt đầu từ tháng 4/2026), với tổng sản lượng cho phép (TAC) đề xuất đạt 68.400 tấn. Mức này cao gấp 3,6 lần hạn ngạch ban đầu của năm 2025 và gấp khoảng 2,5 lần mức điều chỉnh cuối cùng của năm trước.

BioMar (Đan Mạch) củng cố vị thế trên thị trường thức ăn tôm Ecuador

 |  08:48 02/03/2026

(vasep.com.vn) Tập đoàn nuôi trồng thủy sản Đan Mạch BioMar vừa hoàn tất việc mua lại phần vốn còn lại tại công ty con BioMar Ecuador, qua đó chính thức nắm toàn quyền kiểm soát đơn vị này. Thương vụ khép lại mô hình liên doanh với gia đình Laneck từ năm 2019 và thể hiện chiến lược tăng cường hiện diện tại thị trường thức ăn tôm đang tăng trưởng nhanh.

Paraguay mở đường nuôi cá rô phi tại hồ thủy điện Itaipu, dấy lên tranh luận môi trường

 |  08:45 02/03/2026

(vasep.com.vn) Paraguay vừa ban hành luật mới có thể mở đường cho hoạt động nuôi cá rô phi tại hồ chứa của đập thủy điện Itaipu – một trong những công trình thủy điện lớn nhất thế giới. Luật được Tổng thống Santiago Peña ký ban hành đã gỡ bỏ các rào cản pháp lý vốn ngăn cấm sản xuất cá rô phi ở phần hồ thuộc lãnh thổ Paraguay suốt hơn 20 năm qua.

Cá minh thái trở thành trụ cột thị trường thủy sản Nga

 |  08:42 02/03/2026

(vasep.com.vn) Cá minh thái đang củng cố vai trò là sản phẩm nền tảng và động lực tăng trưởng của thị trường thủy sản Nga. Nhận định này được đưa ra tại phiên kết nối kinh doanh do Hiệp hội Khai thác cá minh thái tổ chức, với sự tham dự của các doanh nghiệp trong toàn chuỗi cung ứng, từ khai thác, chế biến đến bán lẻ và thương mại điện tử. Các bên tập trung phân tích sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng và những phân khúc đang tăng trưởng nhanh.

Tôm Indonesia phục hồi cuối năm 2025 nhưng đối mặt rủi ro siết kiểm soát từ Mỹ

 |  08:39 02/03/2026

(vasep.com.vn) Ngành tôm Indonesia khép lại năm 2025 với sự phục hồi mạnh vào cuối năm sau nhiều biến động tại thị trường Mỹ. Tổng sản lượng xuất khẩu đạt khoảng 201.113 tấn, gần tương đương năm 2024, nhưng giá trị tăng 11% lên 1,78 tỷ USD nhờ giá bán cải thiện và xu hướng đẩy mạnh sản phẩm chế biến giá trị gia tăng.

IFFO: Sản lượng bột cá và dầu cá toàn cầu tăng trong năm 2025

 |  08:56 27/02/2026

(vasep.com.vn) Vụ khai thác cá cơm thứ hai tại khu vực trung – bắc Peru đã khép lại với sản lượng đạt gần 100% hạn ngạch 1,63 triệu tấn. Tổ chức bột cá và dầu cá thế giới (IFFO) đánh giá đây là tín hiệu tích cực cho nguồn cung nguyên liệu bột cá và dầu cá trên thị trường thế giới.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC