Năm câu chuyện nổi trội về nuôi trồng thủy sản được đọc nhiều nhất trên SeafoodSource vào năm 2022 phản ánh một năm đầy biến động mà ngành nuôi trồng thủy sản đang phải đối mặt và tương lai đầy hứa hẹn của ngành trong những năm tới.
Số 5: Sự hồi sinh tôm sú châu Á trước thách thức thị trường
Châu Á đang trải qua quá trình chuyển đổi từ tôm thẻ chân trắng sang tôm sú khi cạnh tranh gia tăng, kết hợp với giá bán thấp hơn và chi phí sản xuất cao hơn, buộc người nuôi nhỏ lẻ phải có cái nhìn khác về các loài tôm ít phổ biến hơn.
Tôm sú được mệnh danh là “con tôm của nhà nghèo” do tốc độ tăng trưởng tương đối nhanh và tỷ lệ dịch bệnh thấp. Các chương trình nhân giống do Charoen Pokphand Foods và Moana Technologies điều hành đã thúc đẩy sản xuất, giúp sản lượng toàn cầu tăng lên 546.000 tấn vào năm 2021 từ 382.000 tấn vào năm 2019.
Tuy nhiên, sự gia tăng nguồn cung này đòi hỏi sự gia tăng tương ứng về nhu cầu và sự sẵn sàng của người tiêu dùng trả giá cao hơn. Ở Trung Quốc, tôm sú được coi là sản phẩm có chất lượng cao hơn tôm thẻ chân trắng, nhưng Mỹ và Bắc Âu, cũng như Nhật Bản và Trung Đông, phần lớn đã chuyển từ tôm sú sang tôm thẻ chân trắng trong 15 năm qua.
“Mặc dù nhận thấy rằng sản lượng tôm sú ở Ấn Độ và Indonesia có thể sẽ tăng mạnh, nhưng sự phục hồi có thể rất ngắn trừ khi người nuôi, công ty thức ăn chăn nuôi, nhà chế biến và người mua nước ngoài hợp tác với nhau để phát triển thị trường”. Ông Willem van der Pijl, người sáng lập công ty tư vấn Shrimp Insights và Giám đốc điều hành của Quỹ GSF trong Diễn đàn Tôm Thế giới ở Utrecht, Hà Lan cho biết. “Để sự hồi sinh của tôm sú thành công, chúng ta có thể không chỉ xem xét sự kết hợp giữa người nuôi-hệ thống-loài phù hợp, mà còn bổ sung cho nó bằng sự kết hợp giữa đặc điểm kỹ thuật và thị trường phù hợp.”
Số 4: Bất chấp thất bại, Atlantic Sapphire vẫn nuôi hoài bão lớn
Có trụ sở tại Miami, Florida, Hoa Kỳ, Atlantic Sapphire đã bước sang năm 2022 sau một năm đầy thử thách.
Vào năm 2021, công ty phải đối mặt với một vụ giết cá hồi lớn vào tháng 3, sau đó là một vụ tử vong tại cơ sở ở Đan Mạch vào tháng 7 – trước khi một trận hỏa hoạn kinh hoàng bùng phát vào tháng 9.
Bất chấp những trở ngại này, Damien Clare, giám đốc kinh doanh và tiếp thị của Atlantic Sapphire, nói với SeafoodSource vào tháng 1/2022 rằng công ty vẫn có tham vọng lớn đối với hệ thống nuôi trồng thủy sản cá hồi Bluehouse khổng lồ 220.000 tấn của mình.
Số 3: Dự án Seafarms Sea Dragon "không thể tiếp tục như hiện tại"
Kế hoạch thành lập một trang trại nuôi tôm sú rộng 10.000 ha ở Tây Úc với chi phí 1,45 tỷ đô la Úc (967 triệu đô la Mỹ, 911 triệu euro) đã được coi là "không khả thi" sau khi dự án được công ty xem xét.
Vào tháng 11/2021, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành mới được bổ nhiệm của Tập đoàn Seafarms Mick McMahon và Giám đốc tài chính Ian Brennan đã khởi xướng việc xem xét cái gọi là dự án Sea Dragon, dự án được lên kế hoạch xây dựng theo nhiều giai đoạn. Dự án đã phải vật lộn để có được nguồn vốn cần thiết để khởi động và đánh giá cho thấy mô hình kinh doanh mà dự án dựa vào là "chưa được chứng minh ở Úc" và các hoạt động canh tác hiện tại "về cơ bản là không hiệu quả".
Số 2: Toàn bộ Bờ Tây Hoa Kỳ bị cấm nuôi trồng thủy sản trong lồng lưới
Vào cuối tháng 11, tiểu bang Washington của Hoa Kỳ đã cấm hoàn toàn việc nuôi trồng thủy sản thương mại trong một cơ sở chăn nuôi cá bằng lưới dựa trên sắc lệnh hành pháp do Bộ Tài nguyên thiên nhiên Washington ban hành.
Nguyên nhân dẫn đến quyết định này là sự cố năm 2017 liên quan đến sự sụp đổ của trang trại Puget Sound thuộc sở hữu của công ty Canada Cooke Aquaculture, đặt tại St. John, New Brunswick, dẫn đến sự tuyệt chủng của hàng trăm nghìn con cá hồi Đại Tây Dương.
Sau khi cá hồi trốn thoát, Cooke Aquaculture buộc phải ngừng nhân giống các loài không phải bản địa ở vùng biển Washington sau khi Cơ quan lập pháp Washington thông qua luật vào năm 2018 yêu cầu bất kỳ loài nào được nuôi ở vùng biển của bang phải là loài bản địa. Sau đó, mặc dù Ý kiến Sinh học của NMFS được công bố vào tháng 3/2022 nêu rõ rằng nuôi trồng thủy sản bằng lưới ít tác động hoặc không có tác động tiêu cực đến các loài bản địa ở Puget Sound, Ủy viên DNR Washington Hilary Frantz đã ban hành lệnh cấm hoàn toàn đối với nuôi trồng thủy sản bằng lưới.
Kể từ khi lệnh cấm được công khai, Cooke Aquaculture và Jamestown S'Klallam Tribe đã thực hiện hành động pháp lý để cố gắng lật ngược lệnh cấm.
Số 1: Aminor, Buena Vista Seafood quảng bá các loài cá ít người biết đến
Bài báo về nuôi trồng thủy sản được đọc nhiều nhất trên SeafoodSource vào năm 2022 là về một loài ít được biết đến mà một công ty nuôi trồng thủy sản của Na Uy đang phát triển các phương pháp nuôi trồng.
Công ty Na Uy Aminor đang phát triển các trang trại nuôi cá da trơn đốm, Anarchichas minor, và hiện đang bán sản phẩm thông qua Buena Vista Seafood ở Mỹ. Loài sống ở tầng đáy này trước đây được coi là sản phẩm đánh bắt phụ trong các nghề cá khác, nhưng Aminor đã phát hiện ra rằng các đặc tính độc đáo của nó khiến nó rất phù hợp cho nuôi trồng thủy sản.
Jan Brekke Jensen, giám đốc bán hàng và tiếp thị của Aminor, nói với SeafoodSource: “Chúng tôi coi đây có thể là loài cá mới thích hợp nhất trong nuôi trồng thủy sản của Na Uy xét về tính bền vững và tất cả các tiêu chí chính.
Loài này vốn có tính xã hội, ngoan ngoãn và có tỷ lệ chuyển đổi thức ăn thuận lợi. Aminor nhận thấy rằng thả giống ở mật độ tối đa cho phép tối ưu về tỷ lệ chết, với các thế hệ gần đây trung bình là 1,5% và lứa cuối cùng ít hơn 0,02%.
Sản phẩm này cũng được các công ty quảng cáo là loại cá chất lượng cao, dễ chế biến mà các đầu bếp được trao sao Michelin đã bắt đầu đưa vào thực đơn mẫu.
Polly Legendre, người điều hành bộ phận phát triển kinh doanh tại Buena Vista Seafood, nói với SeafoodSource: “Đó là một cái hoàn toàn mới và hơi lạ là chúng tôi chưa từng nghe trước đây”.
Nửa đầu năm 2026, XK thủy sản Việt Nam ước đạt 5,7 tỷ USD, tăng 11% so với cùng kỳ năm 2025. Kết quả này cho tín hiệu tích cực trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động, sức mua tại một số thị trường lớn phục hồi chậm, chi phí đầu vào và các yêu cầu tuân thủ ngày càng khắt khe hơn.
(vasep.com.vn) Fiji đặt mục tiêu đưa 15% diện tích vùng biển rộng lớn của mình vào diện bảo vệ nghiêm ngặt vào cuối năm 2026.
(vasep.com.vn) Indonesia đã chính thức lấy lại quyền tiếp cận thị trường thủy sản nuôi của Liên minh châu Âu (EU) sau khi được đưa trở lại danh sách các quốc gia được phép xuất khẩu sản phẩm nuôi trồng thủy sản vào khối này. Đây được xem là tín hiệu tích cực đối với ngành nuôi trồng thủy sản Indonesia, vốn từng đối mặt với nhiều lo ngại khi bị loại khỏi danh sách các nước đủ điều kiện xuất khẩu theo quy định của EU vào năm 2024.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá rô phi Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực trong tháng 5/2026 với kim ngạch đạt 14 triệu USD, tăng 18% so với cùng kỳ năm ngoái. Lũy kế 5 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu cá rô phi đạt 62 triệu USD, tăng trưởng 101% so với cùng kỳ năm 2025, cho thấy sự phục hồi mạnh mẽ của ngành hàng này trên thị trường quốc tế.
(vasep.com.vn) Hội đồng Quản lý Biển (MSC) vừa chính thức mở đợt tham vấn công khai và rà soát kỹ thuật phục vụ quá trình gia hạn chứng nhận bền vững cho nghề khai thác bạch tuộc thường (Octopus vulgaris) và mực ống (Loligo vulgaris) tại khu vực Đông Trung Đại Tây Dương (FAO 34).
(vasep.com.vn) Một dự luật mới tại Mỹ có thể siết chặt đáng kể hoạt động kiểm soát thực phẩm nhập khẩu, đặc biệt là các mặt hàng thủy sản. Mới đây, Ủy ban Năng lượng và Thương mại thuộc Hạ viện Mỹ đã nhất trí thông qua dự luật HR 2715 với tỷ lệ 43 phiếu thuận và không có phiếu chống.
(vasep.com.vn) Ngành nuôi cá tuyết Đại Tây Dương đang hướng tới giai đoạn phát triển mới với trọng tâm là nâng cao hiệu quả dinh dưỡng và phúc lợi vật nuôi. Mới đây, công ty nuôi cá tuyết Havland đã hợp tác với nhà sản xuất thức ăn thủy sản Aller Aqua để phát triển dòng thức ăn chuyên biệt dành riêng cho cá tuyết, thay vì sử dụng các công thức được thiết kế cho những loài cá biển khác.
(vasep.com.vn) Hội đồng Quản lý Biển (MSC) vừa xác nhận nghề khai thác mực Patagonian (Doryteuthis gahi) tại Tây Nam Đại Tây Dương chính thức bước vào quy trình đánh giá đầy đủ nhằm cấp nhãn sinh thái xanh “blue eco-label”.
(vasep.com.vn) 5 tháng đầu năm 2026, XK cá ngừ Việt Nam đạt 367 triệu USD, giảm 7% so với cùng kỳ năm 2025. Mức giảm này chưa phải quá sâu, nhưng điều đáng lo là sức ép đang dồn đúng vào những thị trường chủ lực như Mỹ và EU, trong lúc cước vận tải biển lại tăng mạnh trên các tuyến xa. Bức tranh vì vậy không chỉ là chuyện đơn hàng chậm lại, mà là một giai đoạn tái sắp xếp thị trường khá rõ của ngành cá ngừ.
(vasep.com.vn) Các mức thuế quan mới theo Điều 301 (Section 301) của Mỹ dự kiến sắp có hiệu lực và gần như chắc chắn sẽ đối mặt với các vụ kiện nhằm thách thức tính hợp pháp. Tuy nhiên, giới chuyên gia nhận định khả năng thành công của các vụ kiện lần này sẽ thấp hơn so với những tranh chấp trước đây từng dẫn đến việc hủy bỏ một số biện pháp thuế dưới thời chính quyền Donald Trump.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn