Quý II/2016: Xuất khẩu tôm tăng 2,3%

XK tôm tăng những tháng đầu năm nay là nhờ nhu cầu từ các thị trường chính hồi phục, tồn kho giảm, tỷ giá tiền tệ ổn định hơn và giá tôm thế giới và giá tôm XK có xu hướng tăng.

Năm 2016, ảnh hưởng của El Nino vẫn tiếp diễn gây nắng nóng và hạn hán ở nhiều nơi. Sản lượng tôm nuôi trên thế giới vì thế sẽ ở mức hạn chế. Do vậy, giá tôm thế giới có xu hướng tăng khoảng 10-15% sau khi giảm mạnh năm 2015.

Sáu tháng đầu năm nay, XK tôm chân trắng vẫn chiếm ưu thế với tỷ trọng gần 59% tổng XK tôm Việt Nam; tôm sú đứng thứ hai với 32,9% và tôm biển với 8,4%. Tỷ trọng tôm chân trắng và tôm sú đều tăng 0,2% trong khi tỷ trọng tôm biển giảm 0,4%.

XK các sản phẩm tôm chân trắng tăng 5,2% đạt gần 794 triệu USD; XK các sản phẩm tôm sú tăng 5,3% đạt 444,5 triệu USD trong khi XK các sản phẩm tôm biển khác giảm 0,5% đạt trên 113 triệu USD.

Tôm chân trắng sống/tươi/đông lạnh (thuộc mã HS03) là sản phẩm mang lại giá trị XK cao nhất với 431,6 triệu USD; tăng 2,3% so với cùng kỳ năm 2015.

Trong số các sản phẩm tôm XK, tôm sú chế biến khác (mã HS 16) tăng trưởng mạnh nhất 24%. Ngược lại, tôm loại khác chế biến đóng hộp (mã HS 16) giảm mạnh nhất 55,9% tuy nhiên giá trị XK mặt hàng này không nhiều chỉ với 1,7 triệu USD.

Trong QII/2016, Việt Nam XK tôm sang 75 thị trường; giảm so với 81 thị trường của cùng kỳ năm 2015.

Top 10 thị trường NK chính gồm Mỹ, EU, Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc, Canada, Australia, ASEAN, Đài Loan và Thụy Sỹ; chiếm 95% tổng XK tôm của cả nước. Trong top 5 thị trường lớn nhất duy nhất XK Nhật Bản giảm 8,8%; XK sang các thị trường khác đều tăng. Trong đó XK sang Trung Quốc tăng mạnh nhất 41,8%; tiếp đó sang Mỹ tăng 13,8%, EU tăng 6,5% và Hàn Quốc tăng 6%. XK sang các thị trường có doanh số thấp hơn đều giảm: Canada (-21,8%), Australia (-9%), ASEAN (-1,5%), Đài Loan (-29,4%), Thụy Sỹ (-18,9%)…

Sau khi giảm mạnh trong năm 2015, XK tôm Việt Nam sang Mỹ những tháng đầu năm nay khá suôn sẻ. Tiếp nối đà tăng trưởng của QI/2016, XK trong QII/2016 tăng 0,4% đạt 147 triệu USD. 6 tháng đầu năm nay, XK sang thị trường này đạt gần 299 triệu USD, tăng 13,8% so với cùng kỳ năm 2015.

Ngày 18 tháng 7 năm 2016, tại Washington, Hoa Kỳ, Bộ Công Thương Việt Nam đã ký Thoả thuận với Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) và Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) liên quan đến việc áp thuế chống bán phá giá (CBPG) của Hoa Kỳ đối với sản phẩm tôm nhập khẩu từ Việt Nam. Theo đó, hai bên đã đạt được giải pháp song phương để giải quyết các vấn đề tranh chấp trong 2 vụ việc giải quyết tranh chấp tại Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) là vụ DS404 và DS429 (Việt Nam kiện Hoa Kỳ vi phạm các quy định của WTO khi áp dụng thuế CBPG đối với sản phẩm tôm của Việt Nam). Đây là 1 tin vui đối với các DN XK tôm của Việt Nam, đặc biệt công ty cổ phần Tập đoàn Thuỷ sản Minh Phú đang được DOC xem xét dỡ bỏ lệnh áp thuế CBPG khi XK tôm sang thị trường này.

Theo cơ quan xếp hạng ICRA, DOC đã tăng mức thuế trung bình đối với tôm NK từ Ấn Độ lên 4,98% từ mức trước đó là 2,96%. Thuế CBPG tăng có thể làm tăng giá tôm Ấn Độ NK vào Mỹ và giảm sức cạnh tranh về giá của tôm nước này. Thái Lan đang bị giảm uy tín trên thị trường thế giới, sản lượng tôm Ecuador giảm do động đất, dịch bệnh. Đây sẽ là những yếu tố ủng hộ cho tôm Việt Nam vào thị trường Mỹ. Với những lợi thế trên, XK tôm Việt Nam sang Mỹ nữa cuối năm nay dự kiến sẽ tiếp tục tăng.

Sau khi tăng nhẹ trong QI/2016, XK tôm Việt Nam sang EU trong QII/2016 tiếp tục tăng 9,3% đạt 150,6 triệu USD. XK sang thị trường này nửa đầu năm nay đạt 262,3 triệu USD, tăng 6,5% so với cùng kỳ năm 2015. XK sang cả 3 thị trường chính (Đức, Anh, Hà Lan) thuộc khối đều tăng trưởng dương trong đó XK sang Hà Lan tăng trưởng mạnh nhất 26,3%.

Dự báo nguồn cung tôm nguyên liệu sẽ vẫn thiếu hụt trong nửa cuối năm do ảnh hưởng của xâm nhập mặn. Do vậy, XK tôm cả năm dự báo chỉ đạt khoảng 3 tỷ; tăng 1,4% so với cùng kỳ năm 2015.